Kosmetyka towarzyszy człowiekowi od początków ludzkiej kultury tj. od ponad 6000 lat. W okresie starożytności 3500 r p.n.ed – 500 r. n. e. sztukę upiększania ciała rozwijały różne religie jako element magii. Kapłani i czarownicy stosowali rytualny makijaż, który wyróżniał ich spośród pozostałych wyznawców. Przez długi czas kosmetyka była częścią medycyny. Podobnie jak w dzisiejszych czasach zawsze służyła pielęgnacji i upiększaniu ciała w celu zachowania zdrowia i urody.
Starożytny Egipt
W starożytnym Egipcie wypielęgnowane ciało, ozdobione zgodnie z ówczesnymi kanonami mody było oznaką przynależności do wyższej warstwy społecznej i przejawem wytwornego stylu życia. O tym jak ważną rolę przypisywano pielęgnacji ciała świadczą znalezione w grobowcach faraonów egipskich alabastrowe puderniczki, szczypczyki epilacyjne, palety do szminek, łopatki do maści oraz czerwone i złote lakiery do paznokci.
Pielęgnacja
Starożytny Egipt uznawany jest za kolebkę kosmetyki. Egipcjanie poświęcali wiele uwagi pielęgnacji i zdobieniu ciała. Do mycia używali pasty będącej mieszaniną popiołu i gliny. Zawierała ona substancje odtłuszczające i pieniące. Chronili skórę przed słońcem lekkimi tkaninami. Dbali o jej nawilżanie i natłuszczanie nacierając się woskami i olejami. Używali balsamów z dodatkiem miodu pszczelego i aromatów. Stosowali maseczki na twarz przygotowywane na bazie ziemi okrzemkowej, żółtka jaja, miodu i mleka. Wyciągi lub napary z ziół dodawali do kąpieli, do olejków i maści używanych w celach kosmetycznych. Dodatek Do wina wrzucano naturalnej perły, które miały dodać oczom szczególnego blasku.
Makijaż
Historia makijażu w starożytnym Egipcie sięga 4000 lat p.n.e. W grobach pochodzących z tamtego okresu znaleziono przybory do wykonywania makijażu. Pełnił on nie tylko funkcję upiększającą, ale również pielęgnacyjną, terapeutyczną oraz religijną.
Makijaż stosowali wszyscy Egipcjanie bez względu na wiek (również dzieci), płeć i pozycję społeczną. Słynne egipskie piękności to królowa Nefretete i królowa Kleopatra.
Pudry i cienie
Egipcjanie produkowali kosmetyki upiększające opalizujące i matowe. Efekt zależał od stopnia roztarcia proszków z galeny. Konsystencje kosmetyków stosowanych przez Egipcjan (pudru, cieni do powiek) były zbliżone do dzisiejszych.
Makijaż zielony oczu
Jedną z najstarszych znanych form makijażu oczu jest zielona kreska narysowana na dolnej powiece. W mastabach (kaplicach pogrzebowych znajdujących się obok piramid) znajdują się płaskorzeźby przedstawiające zmarłych o ozdobionych w ten sposób oczach.
Makijaż czarny oczu
Od czasów Cheopsa rozpoczyna się moda na makijaż czarny. Czerń była określana terminem „mesmed” oznaczającym „spowodować, że oczy staną się bardziej wyraziste”. Jasna skóra i ciemne włosy oraz duże podkreślone czarnymi, często przedłużonymi w kierunku skroni kreskami oczy – to ideał urody w starożytnym Egipcie. Aby go uzyskać rozjaśniano twarz złocistą farbą lub bielą ołowiową. Brwi, rzęsy i powieki przyciemniano czarnym galenitem. Usta i policzki barwiono różnymi odcieniami czerwieni.
Farby do włosów
Egipcjanie używali barwników roślinnych do farbowania włosów. Aby uzyskać czarny kolor stosowano indygo. Za pomocą henny uzyskiwali modne rudości. Henną barwiono również paznokcie dłoni i stóp.
Perfumy
Egipcjanie przywiązywali dużą wagę do zapachów. Perfum używano zarówno do celów rytualnych, jak i kosmetycznych. Do ich produkcji wykorzystywano kwiat lotosu, żywice drzew iglastych i pistacji. Z Dalekiego Wschodu przywożono takie komponenty jak drzewo cedrowe, jaśmin i olejki różane.
Starożytna Grecja (1500r.p.n.e. –150 r.p.n.e.)
Słowo „kosmetyk” pochodzi od greckiego „kosmein” i oznacza piękno pochodzące z harmonii ciała.
Zdrowy styl życia
Starożytni Grecy przywiązywali ogromną wagę do kształtowania idealnej sylwetki. W tym celu uprawiano różnego rodzaju sporty i przestrzegano zdrową dietę. W starożytnej Grecji rozwinął się masaż leczniczy i sportowy.
Makijaż
Podobnie jak w starożytnym Egipcie również w Grecji modny był kolorowy makijaż podkreślający oczy i usta. Używano pudrów, szminek i maści wybielających.
Depilacja
W starożytnej Grecji znano i stosowano maści usuwające nadmierne owłosienie.
Perfumy
Wyspy greckie słynne były z esencji różanych i irysowych używanych do produkcji perfum. W VI w. p.n.e. najważniejszym ośrodkiem handlu perfumami stał się Korynt.
Starożytny Rzym (500 r. p.n.e.- 500 r.n.e.)
W starożytnym Rzymie rozwinęła się kultura kąpieli. Termy rzymskie służyły nie tylko utrzymaniu higieny ciała, ale pełniły ważną funkcję centrum życia społecznego.
Ze starożytnego Rzymu wywodzi się pojęcie kosmetyki upiększającej. W tym znaczeniu używano łacińskiego słowa „decoratio”, które oznaczało dekorowanie i upiększanie ciała.
Higiena
Rzymianie łączyli kąpiele w termach z pływaniem. Poddawali się zimnym i gorącym natryskom oraz korzystali z sauny. Zamożne kobiety często używały do kąpieli koziego lub oślego mleka zamiast wody. Uboższe Rzymianki zadowalały się kąpielą w serwatce. Zęby myto proszkiem z rogu za pomocą szczoteczki, a usta płukano wodą perfumowaną.
Pielęgnacja
Ze starożytnego Rzymu pochodzi receptura tzw. koldkremu, w skład którego wchodził: olej z oliwek, wosk pszczeli i woda różana. Jej autorem jest znany w Cesarstwie Rzymskim lekarz, Galen z Pergamonu. Owidiusz natomiast w „Przemianach” podaje receptę na krem odmładzający złożony z jaj, grochu i miodu.
Włosy
Ideałem piękna w Starożytnym Rzymie były jasne włosy. Rozjaśniano je eksponując na promieniowanie słoneczne, stosując hennę, rumianek i żółtko oraz posypując sproszkowanym złotem.
